overzicht van ART
In de breedste zin gedefinieerd, kan de term geassisteerde voortplantingstechnieken (Assisted Reproductive Technologies - ART) worden beschouwdals elke behandeling die is gericht op verbetering van de kansen op zwangerschap bij vrouwen en mannen die geconfronteerd worden met verminderde vruchtbaarheid. In het dagelijks taalgebruik wordt ART gereserveerd voor die ingrepen waarbij het tot stand komen van bevruchting wordt ondersteund (geassisteerd) door het dichter bij elkaar brengen van eicel en zaadcel (b.v. intrauterine inseminatie - IUI) of waarbij bevruchting buiten het lichaam - in het laboratorium - tot stand wordt gebracht zoals bij in-vitrofertilisatie (IVF) en ICSI. Hier volgt een kort overzicht van de huidige ART-procedures.
intra-uteriene inseminatie (IUI)
In de normale situatie komt tijdens de gemeenschap (na de
zaadlozing in de vagina) sperma met zaadcellen in de buurt van de
baarmoedermond. Via het slijm van de baarmoedermond bewegen de
zaadcellen zich via de baarmoeder (uterus) naar de eileiders waar
de bevruchting kan plaatsvinden. Bij een intra-uteriene inseminatie
worden geselecteerde zaadcellen echter direkt in de baarmoederholte
gebracht (intra-uterien) en zijn hiermee meteen dichterbij de
plaats van bevruchting.
Intra-uteriene inseminatie (IntraUterine Insemination - IUI)
wordt in veel situaties toegepast. Paren kunnen bijvoorbeeld in
aanmerking komen voor IUI, bij een verminderde zaadkwaliteit of een
te laag aantal zaadcellen in het sperma, bij afwijkend
baarmoederhalsslijm, of in het geval van antisperma-antistoffen.
Daarnaast kan IUI worden toegepast bij paren met langdurige
kinderloosheid maar waarbij geen verklaring is gevonden voor de
verminderde vruchtbaarheid. De procedure is vrij eenvoudig en moet
rond de ovulatie worden uitgevoerd in de spreekkamer van een arts.
Om de kans op zwangerschap te vergroten wordt IUI in veel
situaties gecombineerd met het gebruik van medicijnen door de
vrouw. De kans op zwangerschap is per IUI cyclus ongeveer 10%.
naar boven
in-vitrofertilisatie (IVF)
In-vitrofertilisatie (IVF) is de meest toegepaste procedure en is in toenemende mate populair geworden sinds in 1978 het eerste kind door middel van IVF werd geboren (Louise Brown). IVF is een proces van meerdere stappen, waarbij eicellen uit de eierstok van de vrouw (waar de eicellen worden geproduceerd) worden genomen, in een laboratorium door sperma van de man worden bevrucht, tot vroege embryo’s worden gekweekt en vervolgens in de baarmoeder van de vrouw worden teruggeplaatst. Het gemiddelde succespercentage per IVF cyclus bedraagt ongeveer 20%.
naar boven
intracytoplastische sperma-injectie (ICSI)
Intracytoplastische sperma-injectie (IntraCytoplasmic Sperm Injection - ICSI) vindt plaats in combinatie met IVF om de kansen op bevruchting te vergroten in geval er sprake is van een ernstige mannelijke vruchtbaarheidsstoornis. Deze procedure komt er in het kort op neer dat in het laboratorium met behulp van een microscoop en gespecialiseerde instrumenten een enkele zaadcel in een eicel wordt geïnjecteerd. ICSI is de meest aangewezen behandeling voor ernstige sperma-aandoeningen. Daarnaast kan deze methode worden toegepast bij paren met een normale zaadkwaliteit maar waar bij een gewone IVF procedure geen of nauwelijks embryo’s zijn ontstaan. Het gemiddelde succespercentage per ICSI cyclus bedraagt ongeveer 25%.
naar boven
MESA/TESE
Als de man wel zaadcellen aanmaakt, maar het sperma niet via de natuurlijke weg naar buiten kan door bijvoorbeeld een afsluiting of aangeboren afwijking, dan kan dit sperma chirurgisch worden verkregen. Gebeurt dit uit de bijbal, dan wordt deze ingreep MESA (microchirurgische epididymale sperma aspiratie) genoemd. Worden zaadcellen chirurgisch verkregen uit de zaadbal zelf dan heet dit TESE (testiculaire sperma extractie).
naar boven
PESA
Deze behandeling vormt een nieuwe optie voor paren waarvan bij
de man de zaadcellen in de zaadlozing volledig ontbreken door een
blokkade van de afvoerwegen. Er kan in dit geval geprobeerd worden
om via een punctie zaadcellen te verkrijgen uit de bijbal. Deze
zaadcellen kunnen gebruikt worden in een normale ICSI procedure om
een bevruchting tot stand te brengen. Na bevruchting worden dan
maximaal twee embryo’s teruggeplaatst in de baarmoeder van de
vrouw.
naar boven
